O czasie urzędowym można mówić językiem astronomii, geografii i ekonomii. Ale czasem najprostszy argument brzmi najlepiej wtedy, gdy ktoś go zaśpiewa.
W dyskusji o zmianie czasu urzędowego w Polsce pojawia się nie tylko matematyka wschodów i zachodów Słońca. Pojawia się też zwykłe, codzienne doświadczenie: rano światła bywa aż nadto, a po południu i wieczorem często brakuje go wtedy, gdy najbardziej chcielibyśmy z niego korzystać.
Ten właśnie problem wiele lat temu bardzo trafnie ujął Andrzej Wolfram, publikujący na YouTube jako Wolf79, w utworze „Czas jak za Bugiem”. To piosenka lekka, rytmiczna, żartobliwa, ale jednocześnie dotykająca sedna sprawy: czy Polska nie powinna mieć czasu bardziej przyjaznego dla popołudniowego życia?
Ważne dopowiedzenie: tytuł „Czas jak za Bugiem” nie oznacza żadnego zwrotu geopolitycznego, żadnego zachwytu nad ustrojem Białorusi ani żadnego „patrzenia na Wschód” w sensie politycznym. Chodzi wyłącznie o godzinę na zegarze — o praktyczne pytanie, czy Polska powinna funkcjonować według czasu, który daje więcej światła po południu i wieczorem.
Bug jest tu raczej symbolem granicy czasu. Tuż za wschodnią granicą zegary pokazują godzinę późniejszą. Efekt jest prosty: wieczorem Słońce zostaje z ludźmi dłużej. I właśnie o to chodzi w idei przejścia Polski na czas wschodnioeuropejski — nie o zmianę cywilizacyjnej przynależności, lecz o lepsze wykorzystanie światła dziennego.
Nasza propozycja jest podobna: Polska mogłaby przejść z czasu środkowoeuropejskiego na czas wschodnioeuropejski, najlepiej z zachowaniem sezonowego czasu letniego. W praktyce oznaczałoby to jaśniejsze popołudnia i wieczory — po pracy, po szkole, po codziennych obowiązkach.
Piosenka Andrzeja Wolframa, publikującego jako Wolf79 dobrze oddaje intuicję, którą wielu ludzi czuje bez potrzeby oglądania tabel astronomicznych: Słońce zbyt często „marnuje się” o świcie, a brakuje go wieczorem. To proste zdanie jest być może najlepszym skrótem całej idei.
Nie każdy musi zaczynać rozmowę o czasie urzędowym od południków, stref czasowych i wykresów długości dnia. Czasem wystarczy zwykłe pytanie: dlaczego światło ma przypadać głównie na godziny, w których wielu ludzi jeszcze śpi, zamiast na popołudnie, gdy można wyjść na spacer, spotkać się z rodziną, uprawiać sport, prowadzić działalność usługową albo korzystać z turystyki?
Właśnie dlatego taki muzyczny akcent jest potrzebny. Utwór „Czas jak za Bugiem” może dotrzeć do osób, które nie będą czytać długich analiz, ale bardzo dobrze rozumieją różnicę między ciemnym a jasnym wieczorem.
To nie jest tylko sprawa zegarków. To sprawa rytmu dnia, odpoczynku, aktywności po pracy, lokalnych usług, turystyki i zwykłej codziennej jakości życia.
Dziękujemy Andrzejowi Wolframowi za zgodę na wykorzystanie materiału oraz za to, że już wiele lat temu opowiedział o tej idei własnym językiem — z humorem, energią i bardzo trafną intuicją.
Podaruj sobie godzinę słońca.
